Zmiany w 13. i 14. emeryturze. Takiej kwoty „na rękę” mogą spodziewać się seniorzy w tym roku
W 2026 roku marcowa waloryzacja emerytur i rent wpłynie nie tylko na wzrost podstawowych świadczeń, ale także na wysokość tzw. trzynastej i czternastej emerytury. Oba te dodatki będą w tym roku wyższe niż w roku poprzednim, ponieważ waloryzacja stanowi podstawę do ich wyliczania.
Trzynasta emerytura – zwiększona kwota dla wszystkich emerytów
Popularna „trzynastka” w 2026 roku wyniesie 1978,49 zł brutto. Świadczenie to wypłacane jest jednorazowo, z reguły w kwietniu, i przysługuje wszystkim uprawnionym emerytom i rencistom, niezależnie od wysokości podstawowego świadczenia. Kwota brutto trzynastej emerytury zawsze odpowiada najniższej emeryturze po waloryzacji.
Od kwoty brutto potrącana będzie obowiązkowa składka na ubezpieczenie zdrowotne oraz zaliczka na podatek dochodowy PIT. Rzeczywista kwota „na rękę” wyniesie około 1800,43 zł netto. Wysokość netto zależy od wysokości podstawowej emerytury lub renty, ponieważ składki i podatki obliczane są indywidualnie dla każdego świadczeniobiorcy.
Czternasta emerytura – świadczenie uzależnione od dochodu
Czternasta emerytura w 2026 roku również wzrośnie, jednak jej wysokość uzależniona jest od spełnienia warunku dochodowego. Podstawową kwotą jest najniższa emerytura po waloryzacji, czyli 1978,49 zł brutto.
Kluczowym kryterium jest próg dochodowy wynoszący 2900 zł brutto podstawowej emerytury lub renty. Osoby, których świadczenie nie przekracza tej kwoty, otrzymają pełną czternastą emeryturę w wysokości 1978,49 zł brutto, czyli około 1800,43 zł netto.
Jeśli świadczenie przekroczy limit 2900 zł, stosowany będzie mechanizm „złotówka za złotówkę”. Oznacza to, że każda złotówka ponad próg obniży wysokość czternastki o tę samą kwotę. Na przykład emeryt z emeryturą 3500 zł brutto otrzyma czternastą emeryturę pomniejszoną o 600 zł (3500 minus 2900). Świadczenie nie jest wypłacane, jeśli wyliczona kwota byłaby niższa niż 50 zł.
Czternasta emerytura podlega również potrąceniom składkowym i podatkowym, przez co ostateczna kwota netto jest mniejsza niż wartość brutto.
Praktyczne przykłady – ile „na rękę”
Dla emeryta z minimalnym świadczeniem (1978,49 zł): trzynasta emerytura netto wyniesie około 1800 zł, a czternasta emerytura również około 1800 zł netto.
Dla emeryta z emeryturą 2500 zł brutto: trzynasta emerytura wyniesie około 1800 zł netto, a czternasta emerytura będzie pomniejszona o 400 zł (2500 minus 2900 wynosi minus 400, ale próg wynosi 2900), zatem emeryt otrzyma pełną kwotę około 1800 zł netto.
Dla emeryta z emeryturą 3500 zł brutto: trzynasta emerytura wyniesie około 1800 zł netto, natomiast czternasta emerytura będzie pomniejszona o 600 zł (3500 minus 2900), co da kwotę około 1200 zł netto.
Podsumowanie zmian w 2026 roku
Waloryzacja w marcu 2026 roku podniosła najniższą emeryturę z 1878,91 zł do 1978,49 zł brutto, co bezpośrednio przełożyło się na wzrost zarówno trzynastej, jak i czternastej emerytury. Dla większości emerytów oznacza to rzeczywisty wzrost dochodów, choć wysokość netto zależy od indywidualnej sytuacji dochodowej i zastosowanych potrąceń.